قرائتی/ تفسیر سوره الإخلاص توحید-کامل

کلیک کن

آيه

الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ

ترجمه

(خدایى كه) بخشنده و مهربان است.

نکته ها

خداوند رحمت را برخود واجب كرده است، «كتب ربّكم على نفسه الرّحمة»(27) و رحمت او بر همه چیز سایه گسترده است. «و رحمتى وسعت كلّ شى ء»(28)
همچنین پیامبر و كتاب او مایه رحمتند، «رحمةً للعالمین»(29) آفرینش وپرورش او براساس رحمت است و اگر عقوبت نیز مى دهد از روى لطف است.
بخشیدن گناهان و قبول توبه ى بندگان و عیب پوشى از آنان و دادن فرصت براى جبران اشتباهات، همه مظاهر رحمت و مهربانى اوست.27) انعام، 54.
28) اعراف، 156.
29) انبیاء، 107.

آيه

الْحَمْدُ ِللَّهِ رَبِّ الْعَلَمِينَ

ترجمه

سپاس و ستایش مخصوص خداوندى است كه پروردگار جهانیان است.

نکته ها

«ربّ» به كسى گفته مى شود كه هم مالك وصاحب چیزى است و هم در رشد و پرورش آن نقش دارد.
خداوند هم صاحب حقیقى عالم است و هم مدبّر و پروردگار آن. پس همه هستى حركت تكاملى دارد و در مسیرى كه خداوند معیّن كرده، هدایت مى شود.

آيه

بِسْمِ اللَّه الْرَّحْمَنِ الْرَّحِيمِ

ترجمه

به نام خداوند بخشنده ى مهربان

در میان اقوام و ملل مختلف، رسم است كه كارهاى مهم و با ارزش را به نام بزرگى از بزرگان خویش كه مورد احترام و علاقه ى آنهاست، شروع مى كنند تا آن كار میمون و مبارك گردد و به انجام رسد. البتّه آنان بر اساس اعتقادات صحیح یا فاسد خویش عمل مى كنند. گاهى به نام بت ها وطاغوت ها وگاهى با نام خدا و به دست اولیاى خدا، كار را شروع مى كنند. چنانكه در جنگ خندق، اوّلین كلنگ را رسول خداصلى الله علیه وآله بر زمین زد.(7)

جن، چیستی و چگونگی!

نویسنده: سید شهاب الدین بحرینی

جن مخلوقی است غیر مادی. یعنی با حواس پنجگانه ما قابل لمس و درک نیست؛ نه می شود آن را چشید نه می شود آن را لمس کرد یا بویید و …؛ به عبارت دیگر این موجود را با عوامل و حواس ملکی نمی توان دریافت کرد. خداوند تبارک و تعالی این موجود را از حرارت و گرمای آتش خلق کرده است. طبق فرموده « قرآن کریم»:

لطائف قرآنی

نویسندگان: ملیحه ارزانی، حمیده دانشجو

1. سهم برادری: مسکینی به نزد امیر آمد و گفت به مقتضای آیه « إنما المؤمنون إخوه»( سوره حجرات، آیه 10) مؤمنان برادر یکدیگرند، مرا در مال تو سهمی است چرا که برادرت هستم. امیر گفت تا یک دینار به او دادند. مسکین گفت: ای امیر این مبلغ کم است. امیر گفت: ای درویش! تو تنها برادر من نیستی، بلکه همه مؤمنان عالم برادر من هستند، پس اگر مال مرا به همه ایشان قسمت کنند به تو بیش از این نرسد.

مال و فرزند دلیل قرب به خدا نیست!

مال و فرزند دلیل قرب به خدا نیست!
وَ ما أَرْسَلْنا فِی قَرْیَهٍ مِنْ نَذِیرٍ إِلاَّ قالَ مُتْرَفُوها إِنَّا بِما أُرْسِلْتُمْ بِهِ کافِرُونَ (سبا 34) وَ قالُوا نَحْنُ أَکْثَرُ أَمْوالاً وَ أَوْلاداً وَ ما نَحْنُ بِمُعَذَّبِینَ (سبا 35)
و [ما] در هیچ شهرى هشدار دهنده‏اى نفرستادیم جز آنکه خوشگذرانان آنها گفتند: «ما به آنچه شما بدان فرستاده شده ‏اید کافریم.»(سبا 34)
و گفتند: «ما دارایى و فرزندانمان از همه بیشتر است و ما عذاب نخواهیم شد.» (سبا 35)

بررسی نقش روایات در ترجمه قرآن کریم (2)

چکیده:

روایات معصومین(علیهم السلام) در کنار قرآن کریم، همواره به عنوان یکی از منابع مهم تفسیر در بین مسلمانان مطرح بوده است. مسلماً استفاده از این روایات، نقش مؤثری در رفع ابهامات و اشکالات ایجاد شده در ذهن برخی از خوانندگان و نیز انتقال مناسب تر مطالب و اهداف قرآن به زبان مقصد دارد. در این نوشتار پس از ذکر نکات مهم تفسیری و نیز روایات وارده ذیل برخی آیات، نمونه هایی از تأثیر روایات در ترجمه آیات بیان می شود. در برخی ترجمه ها با توجه به اهتمام مترجم به استفاده از آیات، این تأثیر مشهودتر است، اما در برخی دیگر، روایات تفسیری نقشی در ترجمه ندارد.

بایسته های متن درسی تفسیر موضوعی قرآن کریم

چکيده:

درس تفسير موضوعی قرآن کريم جايگاه ممتازی ميان دروس معارف اسلامی دارد. از اين رو با گذشت چهار سال از ارائه آن در دانشگاه ها، بررسی اهداف مورد نظر اين درس و وضعيت فعلی متون درسی آن ضروری است.
اين مقاله ضمن بررسی سرفصل های درس تفسير موضوعی قرآن و متون منتشر شده آن از سوی دانشگاه معارف اسلامي، به ارزيابی اجمالی آنها و راهکارهای ارتقا آن پرداخته است.

بخش دوم: نگاهی به گزیده نتايج برخی نظرسنجی های دانشجويي

1. پژوهش پيمايشی نگرش ها و رفتار دانشجويان

99 درصد از جمعيت تحقيق مسلمان است. (5/96 درصد شيعه و 5/4 درصد اهل تسنن).
98 درصد از پاسخگويان به وجود خدای يگانه، حدود 94 درصد به هدايت گر بودن قرآن و وجود بهشت و دوزخ و 80 درصد به ظهور امام زمان(علیه السلام) و وجود فرشتگان و شيطان باور دارند.

بررسی نقش روایات در ترجمه قرآن کریم (1)

چکیده:

روایات معصومین(علیهم السلام) در کنار قرآن کریم، همواره به عنوان یکی از منابع مهم تفسیر در بین مسلمانان مطرح بوده است. مسلماً استفاده از این روایات، نقش مؤثری در رفع ابهامات و اشکالات ایجاد شده در ذهن برخی از خوانندگان و نیز انتقال مناسب تر مطالب و اهداف قرآن به زبان مقصد دارد.

بایسته های متن درسی تفسیر موضوعی قرآن کریم

چکيده:

درس تفسير موضوعی قرآن کريم جايگاه ممتازی ميان دروس معارف اسلامی دارد. از اين رو با گذشت چهار سال از ارائه آن در دانشگاه ها، بررسی اهداف مورد نظر اين درس و وضعيت فعلی متون درسی آن ضروری است.
اين مقاله ضمن بررسی سرفصل های درس تفسير موضوعی قرآن و متون منتشر شده آن از سوی دانشگاه معارف اسلامي، به ارزيابی اجمالی آنها و راهکارهای ارتقا آن پرداخته است.

بخش سوم: ويژگی های متون درسي

1. ويژگی های عمومی متون درسي

ويژگی های متون را می توان حداقلی یا حداکثری تعريف کرد، ولی می توان ويژگی های قابل قبول را چنين برشمرد:

1 ـ 1. ويژگی های متن درسی از نظر محتوا

نقد ترجمه آیه هفتم سوره حمد با بهره‌ گیری از روایات تفسیری

چکیده:

آیه هفتم سوره مبارکه حمد یا فاتحةالکتاب از جمله آیاتی است که در معنای آن، میان مفسّران و مترجمان قرآن کریم اختلاف است. در این نوشتار، قسمت پایانی این آیه کریمه، یعنی «غَیْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَیْهِمْ وَ لاَ الضَّالِّین» مورد توجّه می‌باشد که هم در اِعراب و نقش کلمات و هم در تفسیر و ترجمه آنها تفاوت قابل توجّهی میان عالمان قرآنی مشاهده می‌شود.

تحولات تفسیرنگاری در قرن چهاردهم

قرن چهارده از نظر شمار تفسيرهاي نگاشته شده، سرآمد قرنهاي گذشته است. آمار و ارقامي كه از تفسير و تفسيرنويسان وجود دارد، در هر قرني بيش از 25 تا 35 تفسير را نشان نمي دهد، درحالي كه در قرن چهارده، شمار تفاسير مهم و مطرح قرآن به بيش از شصت تفسير مي رسد كه بيش از دو برابر قرن پيشين است. از نظر كيفي نيز، گونه گوني و دگرديسي ها و تغييراتي كه در گرايشها و روشهاي تفسير رخ نموده است، شايد درخور سنجش با هيچ قرني نباشد .

بررسی نقش روایات در ترجمه قرآن کریم (2)

چکیده:

روایات معصومین(علیهم السلام) در کنار قرآن کریم، همواره به عنوان یکی از منابع مهم تفسیر در بین مسلمانان مطرح بوده است. مسلماً استفاده از این روایات، نقش مؤثری در رفع ابهامات و اشکالات ایجاد شده در ذهن برخی از خوانندگان و نیز انتقال مناسب تر مطالب و اهداف قرآن به زبان مقصد دارد. در این نوشتار پس از ذکر نکات مهم تفسیری و نیز روایات وارده ذیل برخی آیات، نمونه هایی از تأثیر روایات در ترجمه آیات بیان می شود. در برخی ترجمه ها با توجه به اهتمام مترجم به استفاده از آیات، این تأثیر مشهودتر است، اما در برخی دیگر، روایات تفسیری نقشی در ترجمه ندارد.

تفسیر قرآن به قرآن و تفسیرالاثری چیست؟

روش تفسیر قرآن به قرآن ریشه در آغازین روزهای نزول وحی و پیدایش تفسیر دارد؛ به گونه‌ای که نخستین نمودها و تجلیّات تفسیر و تبیین مفاهیم قرآن که توسّط معصومان (علیهم السلام) صورت گرفت، در قالب روش تفسیری «قرآن به قرآن» بوده است.

بهترین شیوه تفسیر قرآن!

روش تفسیر قرآن به قرآن ریشه در آغازین روزهاى نزول وحى و پیدایش تفسیر دارد؛ به گونه‌اى که نخستین نمودها و تجلیّات تفسیر و تبیین مفاهیم قرآن که توسّط معصومان(علیهم السلام) صورت گرفت، در قالب روش تفسیرى «قرآن به قرآن» بوده است.

نویسنده:دکترعلیرضا کاوند(1)

بررسی دیدگاه ها

1. مراد از «خلیفه» در این آیه

به نظر می آید از میان چهار قول مطرح شده، قول (ب) بهترین قول است؛ چرا که علامه طباطبایی با استفاده از سیاق آیات پیشین و پسین، نظر خود را بیان فرموده و مهم ترین روش و شاید درست ترین روش تفسیری، تفسیر آیه به آیه است؛ زیرا آیات قرآن معاضد و یاری گر همدیگرند و .

اهمّ مباني تفسير قرآن از منظر مفسران شيعه (1)

مباني تفسير قرآن يكي از مهم ترين مباحث در حوزه ي علوم قرآني به شمار مي آيد و پيوسته مورد توجه و اهتمام قرآن‌پژوهان و علاقمندان به قرآن كريم به ويژه مفسران بزرگ شيعه بوده است.مقاله حاضر با هدف بررسي اهمّ مباني و پيش فرض هاي مفسران قرآن در تفسير، تدوين شده است.در اين پژوهش، سعي شده است كامل ترين و

پيشرفت دانش بشرى در ابعاد مختلف علوم،ريزنگري ها و ژرف كاوهايى را دنبال داشته است.بسيارى از رخدادها و فرايندها كه درگذشت تاريخ، فاقد فلسفه و دليل مى نمود و بسيط و بريده از قبل شناخته مى شد، درنتيجه اين ريزنگري ها و جستجوها ، قابل تحليل و پيش بينى و امر قانونمند شناخته شده است . كارتفسيرمتون دينى، كه قرن ها تداوم داشته است، در شمار آن دسته از فرايندها بشمار می آيد.

شايد دشوارترين مشکلات قرآني، ايرادات دشمنان اسلام به اختلاف قرائات قرآن باشد؛ نه تنها به اختلاف آن ها، بلکه به جايز بودن قرائت به بسياري از آن ها. سؤال اين است که آيا وحي به صورت هاي متفاوت نازل شده است؟ يعني آيا اساس اختلاف در قرائت قرآن، از آسمان بوده است؟ تعالي الله عن ذلک علوا کبيرا. اين اعتقادي است کفر آميز، چنانچه به امام صادق (ع) گفتند: «مي گويند، قرائات مختلف از آسمان نازل شده اند.» فرمود: «خداوند ايشان را لعن کند، بلکه قرآن انزل علي حرف واحد من

مقدمه اي بر تفسير قرآن (قسمت اول)

تفسير به معني بيان کردن، فهماندن و پرده برداشتن است که درجه اي بالاتر وگسترده تر از ترجمه محسوب مي شود. البته اگر مراد از ترجمه ي قرآن، تنها انتقال معاني الفظ آن به زبان هاي ديگر ـ به طور تحت اللفظي ـ باشد، گذشته از آن که براي انتقال مفاهيم آن کافي نيست، چه بسا گمراه کننده نيز باشد. براي مثال، آيه ي فان الله يضل من يشاء [فاطر/ 8]، به نحو تحت اللفظي چنين ترجمه مي شود: «پس به درستي که خداوند گمراه مي کند، هر که را بخواهد.» انسان بي اطلاع از تفسير گمان خواهد بود،

ارزش علم تفسير

این نوشتار بررسي علم تفسير و سرگذشت آن است. نويسنده در اين سلسله مقالات، ضمن بررسي مفهوم تفسير و تقاوت آن با تأويل، به ارزشمندي

تفاوت‌هاى ترجمه و تفسیر
ترجمه هرچه باشد، تحت اللفظى یا آزاد، یا تفسیری با تفسیر، اعم از آن‌که در زبان اصلى صورت پذیرد یا به زبانى دیگر، متفاوت است. اما ترجمه تفسیرى همان تفسیر متن اصلى به زبان دیگر نیست؛ برای روشن شدن این مطلب، تفاوت‌هاى میان ترجمه و تفسیر را برمی‌شماریم.

معنای تفسیر در لغت و اصطلاح
واژه «تفسیر» در لغت عرب یا از «فسر» گرفته شده و یا به اشتقاق و قلب از «سفر». بیشتر لغویان معناى آن‌را با «ابانه، تبیین، کشف و تفصیل»

حرف قرآن را بدان که ظاهری است زیر ظـاهر باطنی بس قاهری است
تـو ز قـرآن‌‌‌‌ای پسر ظـاهـر مبـیـن دیــو آدم‌ را نبینـد جــز کـه طـیـن
ظـاهر قـرآن چـو شخص آدمیست که نقوشش ظاهر‌و‌جانش خفیست
مـرد را صـد سـال عـم و خــال او یـک سـر مـویـی نبـینـد حــال او