آشنایی با خرس سیاه ایرانی

خرس سیاه آسیایی (یا خرس سیاه تبتی یا خرس ماه یا خرس یقه‌دار) گونه ای خرس در اندازه متوسط است که روی قفسهٔ سینه‌اش لکه سفیدی به علامت V نقش بسته‌است. این خرس به‌خوبی برای زندگی بر روی درخت انطباق یافته و در مناطق وسیعی از جنوب آسیا، شمال شرق چین، خاور دور روسیه و ژاپن می‌زید. آی‌یوسی‌ان این حیوان را در فهرست گونه‌های در خطر انقراض و در ردهٔ آسیب‌پذیر قرار داده‌است که بیشتر به‌دلیل جنگل‌زدایی و شکار این حیوان برای استفاده از برخی اعضای بدن اوست.

ویژگی های خرس سیاه

خرس سیاه شباهت ریخت‌شناسانه بسیار زیادی با خرس‌های ما قبل تاریخ دارد و برخی دانشمندان وی را نیای دیگر گونه‌های امروزین خرس می‌دانند. خرس سیاه هرچند بیشتر گیاه‌خوار است اما رفتاری پرخاش‌گرانه نسبت به انسان دارد و حملهٔ بدون هشدار این حیوان به آدمی بارها گزارش شده‌است.

خرس سیاه آسیایی شبگرد است و بر خلاف دیگر همنوعان خود خواب زمستانی ندارد. عمر آن حدود ۲۵ است و ۱۲۰ تا ۱۸۰ سانتی متر طول و ۵۰ تا ۱۷۰ کیلوگرم وزن دارد.

تولیدمثل

از تولیدمثل این حیوان اطلاع زیادی در دست نیست ولی معمولاً جفت‌گیری در اواخر تابستان انجام می‌گیرد و پس از حدود هفت ماه معمولاً تعداد دو بچه می‌زاید. چشم‌ها بعد از یک هفته باز می‌شوند. سه ماه و نیم شیر می‌خورند و تا دو یا سه سالگی با مادر می‌مانند. گاهی اوقات مادر با دو سری بچه مشاهده می‌شود. طول عمر حدود ۲۵ سال است.

غذای خرس سیاه

اغلب از مواد گیاهی نظیر میوه و جوانه تغذیه می‌کند. بیشتر از سایر خرس‌ها به بالای درخت می‌رود. در اکثر مناطق کم ارتفاع بلوچستان که درختان داز (شبیه نخل زینتی هستند) فراوان است، مشاهده می‌شود از میوه و جوانه انتهایی آن که نرم و مغذی است تغذیه می‌کند. در مناطق کوهستانی مرتفع مانند کوه بیرک و جبال بارز غذای خرس‌های سیاه غالباً بادام وحشی، انجیر، زیتون و سایر میوه‌ها نظیر زردآلو است.

خرس سیاه علاوه بر مواد گیاهی، از مواد حیوانی نظیر حشرات، مهره‌داران کوچک، نوزاد پستانداران و گاهی دام اهلی تغذیه می‌کند. در منطقه سرباز تعداد هشت رأس گوسفند که در یک شب توسط خرس سیاه کشته شده بودند مشاهده شد. همچنین گاهی اوقات به نخلستان‌ها دستبرد می‌زند و خساراتی وارد می‌سازد. در مناطق شهرستان نیک‌شهر خرس‌ها برای خوردن خرما از درختان نخلی که حدود ۱۵ متر ارتفاع داشتند، بالا رفته بودند. در اطراف رودخانه کاجو در سرگین چند خرس مقدار زیادی پوست خرچنگ رودخانه‌ای و بال‌های قاب‌بالان مشاهده شد. خرس سیاه معمولاً برای خوردن غذا هر شب کیلومترها راه را طی کرده، صبح زود به لانه مراجعت می‌کند.