
خوردنیهای بهشتی
سفره عظیم خوردنیهای الهی در بهشت بیش از گوشت تأکید بر میوه دارد که اشارهای است به برتری میوه بر گوشت و هشداری است برای انتخاب غذا در دار دنیا: و أمددناهم بفاکهة و لهم ممّا یشتهون (طور، آیه 22). کلمه امددنا افزایشی مداوم را نشان میدهد و این معنا را میرساند که میوهها و غذاهای بهشتی آنچنان نیست که با خوردن، کمبودی در آنها حاصل شود یا در فصل خاصّی وجود داشته باشد بلکه همیشگی و مستمر است: لکم فیها فاکهه کثیره منها تأکلون (زخرف، آیه 73). کلمه منها اشاره دارد به اینکه وفور نعمت بهگونهای است که بهشتیان هرچه از خوردنیهای بهشت مصرف کنند جزئی از آنها را میتوانند تناول کنند.
در آیه کوتاه دیگری در سوره رحمن سخن از شاخههای درختان دو بهشت است و اینکه بر هر شاخهای از هر درخت، نوعی از میوه وجود دارد و این شاخهها هیچوقت پیر و فرسوده نشده و از طراوت و زیبایی آنها کاسته نمیشود: ذواتا أفنان (رحمان، آیه 48). کوتاه و مبهمبودن آیه به شنونده تفهیم میکند که هرگونه توصیفی از این نعمتها محدودکردن آنهاست.
در آیه دیگری سخن از درختی سبز و خوشرنگ و خوشبو میرود که میوهای شیرین و خوشطعم شبیه موز دارد. این درخت بهگونهای است که ساقه و شاخههایش از میوه پوشیده شده است: وطلح منضود (واقعه، آیه 28).
در قسمت دیگری از این کتاب عظیم از باغهای انبوه و انواع انگورها نام میبرد: حدائق و اعناباً (نبأ، آیه 32). ذکر این میوه به جهت فوائد بسیاری است که در آن وجود دارد. در مجموع، آیات بر این نکته تأکید دارند که میوههای بهشتی کاملاً در دسترس بهشتیان قرار دارد و چیدن آنها نیاز به هیچ رنج و زحمتی ندارد: قطوفها دانیه (حاقّه، آیه 22). دیگر اینکه این میوهها محدود به فصل خاصی نبوده و در استفاده از آنها هیچ مانعی وجود ندارد: وفاکهة کثیره. لا مقطوعه ولاممنوعه (واقعه، آیات 32و 33).
قرآن کریم در ارتباط با غذاهای بهشتی تنها در سوره مبارکه طور که قبلاً ذکر شد اشاره به گوشت نموده و در آیه دیگری نیز گوشت پرندگان را مطرح میکند که رستگاران بهشتی از هر نوع گوشت پرنده که اشتها دارند برایشان آماده است: ولحم طیر ممّایشتهون (واقعه، آیه 21).
همسران بهشتی
یکی دیگر از نعمتهای عظیم بهشت، وجود همسرانی پاک و پاکیزه است: قل أونبئکم بخیرٍ من ذلکم الّذین اتّقوا عند ربّهم جنّات تجری من تحتها الأنهار خالدین فیها و ازواج مطّهره و رضوان منالله والله بصیر بالعباد (آل عمران، آیه 15). در واقع قرآن کریم در این آیه مبارکه به افراد با ایمان اعلام میکند که اگر از لذّات نامشروع و هوسهای سرکش و آمیخته با گناه اجتناب کنند مفهوم آن، محرومیت از لذّات نخواهد بود زیرا علاوهبر اینکه میتوانند از لذات مشروع در دار دنیا بهره ببرند از لذات جهان دیگر نیز که در سطح بسیار عالی قرار دارد نیز بهرهمند خواهند شد و همسرانی پاک و پاکیزه در انتظار آنهاست. آیات در توصیف این زنان از جمال ظاهری و معنوی آنها بحث و گفتوگو میکند از جمله اینکه زیبارویان بهشتی خلقی نیکو و صورتی بسیار زیبا دارند: فیهنّ خیرات حسان (رحمان، آیه 70) که اشارهای است به کمال زیبایی و جمع بین حسن سیرت و حسن صورت در آنان؛ زیرا این زنان چشمانی درشت و سیاه و شفّاف دارند و در زیبایی و لطافت همچون مروارید در صدفاند: حور عین، کأمثال اللوءلوء المکنون (واقعه، آیات 22 و 23) که این خود علاوه بر لطافت و زیبایی نشاندهنده دستنخوردگی آنان است زیرا مروارید تا زمانی که در صدف است تلألوء و درخشندگی خاصی دارد.
آیه دیگری عفّت وحیای این حوریان را مطرح میکند که دست هیچ جنّ و انسی به آنان نرسیده و بهدنبال این جمال معنوی جمال ظاهری آنان را اینگونه توصیف میکند که آنان در صفای رنگ و درخشندگی مانند یاقوت و مرجاناند که اشارهای است به زیبایی فوقالعاده آنان: لم یطمثهنّ انس ولاجانّ، کأنهنّ الیاقوت والمرجان (رحمان، آیات 56 و 58). این زیبارویان به همسرانشان عشق میورزند و خوشزبان و فصیح هستند و با همسران خود هم سنّ و سالاند عرباً أتراباً (واقعه، آیه 37). آیه به محبّت و عشق بین آنها با همسرانشان و همچنین تفاهمی که با هم دارند اشاره دارد.
آیه دیگری مطرح میکند که این سیاهچشمان زیبارو نگاه خود را از دیگران بریده و با ناز و کرشمهای خاصّ فقط چشم به همسران خود دوختهاند: وعندهم قاصرات الطّرف عین (صافات، آیه 48). درمجموع اینکه این آیات، تصویری از زنان در بهشت ارائه میدهد که قابلتصوّر نیست.
و حقیقت مطلب اینکه توصیف نعمتهای گرانقدر و بینظیر بهشتی با هیچ زبان و قلمی ممکن نیست و هیچکس نمیداند که به پاداش نیکو کاریهایش چه نعمتها و لذتهای بینهایتی در انتظار او خواهد بود.
موضوعات مرتبط:
بهشت شناسی