چرا اهل سنّت شیعیان را متّهم می کنند که معتقد به «تحریف قرآن» هستند؟!

همه اهل سنت چنین دیدگاهی نسبت به شیعه ندارند؛ بلکه اقلیتی معاند و بی تقوا مثل وهابیّت که دشمنی آنها با تشیع و مکتب اهل بیت(علیهم السلام) بر کسی پوشیده نیست و در صدد تعمیق اختلاف ها، روشن کردن کینه ها و تکفیر دیگر مسلمانان هستند، سعی در متهم کردن شیعیان دارند. می توان گفت، انگیزه های شیطانی و کج اندیشانه و چه بسا هدایت دشمنان اسلام در این کار نقش اساسی دارد.

این گروه معدود به بهانه تألیف کتابی به نام «فصل الخطاب فی تحریف کتاب رب‌ الارباب» توسط محدث نوری به عنوان یکی از علمای شیعه و نیز به خاطر وجود روایات معدودی در گوشه و کنار منابع و کتب شیعه با مضمون تحریف یا تغییر در قرآن، اتهام غیرمنصفانه و دروغین «اعتقاد شیعه به تحریف قرآن موجود» را مطرح می کنند.

علمای شیعه اولین منتقدین محدث نوری

محدث نوری، از محدثین و علمای شیعه قرن سیزدهم هجری قمری، کتابی را با عنوان «فصل الخطاب في تحريف كتاب ربّ الأرباب» در سال 1292 هـ ق تألیف کرد. این کتاب دارای سه مقدمه و دو باب است. در باب اول مؤلف این کتاب 12 دلیل را که به زعم او دال بر تحریف قرآن اند برمی شمارد و در باب دوم نیز به استدلال هایی که تغییرناپذیر بودن قرآن را ثابت می کنند – به زعم خود – پاسخ می دهد.(1)‏

در پاسخ به محدث نوری در این ادعاهایش می توان گفت:

اولا بیشتر روایاتی که ایشان به عنوان روایات بیان کننده تحریف قرآن بیان می کند، روایاتی است که از «احمد بن محمد بن سیار» روایت شده اند و حال اینکه اعتبار این راوی از سوی علمایی چون شیخ طوسی(2)، علامه حلی(3)، نجاشی(4)، کشی(5)، علامه مامقانی(6)، ابن شهرآشوب(7)، ابن داوود(8) و... به شدت مخدوش شده و با القاب و عباراتی چون ضعیف، فاسد المذهب، بیان کننده احادیث مرسل و... نکوهش شده است.

ثانیا این روایات حتی در مواردی که راوی آنها شخصی غیر از «احمد بن محمد بن سیار» است و از لحاظ سند خدشه ای ندارند، نمی توانند دلالتی بر تحریف قرآن داشته باشند، زیرا یا در آنها بین حدیث قدسی یا دعای مأثور از جانب پیامبر و ائمه(علیهم السلام) و بین قرآن خلط شده و یا روایاتی هستند که در آنها بین قرآن و تفسیر و شأن نزولش خلط صورت گرفته و یا اینکه روایاتی دال بر تحریف معنوی اند نه لفظی و یا اینکه به اختلافات در قرائت اشاره دارند نه تحریف.(9)

همین اشکالات موجب شد که کتاب محدث نوری به مجرّد طبع، از سوى بزرگان حوزه علميّه نجف اشرف مورد انكار قرار گیرد و دستور جمع آورى آن صادر شود و كتاب هاى متعدّدى از سوی خود علمای شیعه در ردّ آن به رشته تحریر درآید؛ کتاب هایی مانند «كشف الارتياب فى عدم تحريف الكتاب» اثر فقيه برجسته مرحوم شيخ محمود بن ابى القاسم، معروف به معرّب طهرانى (متوفّاى سال 1313) و «حفظ الكتاب الشريف عن شبهة القول بالتحريف» تالیف مرحوم علّامه سيّد محمّد حسين شهرستانى (متوفّاى 1315). نیز مرحوم علّامه بلاغى (متوفّاى 1352) از محقّقان حوزه علميّه نجف نيز در اثر معروفش، كتاب «تفسير آلاء الرّحمن» فصل قابل‏ ملاحظه ‏اى در ردّ كتاب فصل الخطاب نگاشته است.(10) در کتاب انوار الاصول آیت الله مکارم شیرازی نیز بحث مبسوطی راجع به عدم تحریف قرآن وجود دارد و پاسخ های بسیار دقیقی به شبهات کتاب فصل الخطاب داده شده است.(11)

همه اهل سنت چنین دیدگاهی نسبت به شیعه ندارند؛ بلکه اقلیتی معاند و بی تقوا مثل وهابیّت که دشمنی آنها با تشیع و مکتب اهل بیت(علیهم السلام) بر کسی پوشیده نیست و در صدد تعمیق اختلاف ها، روشن کردن کینه ها و تکفیر دیگر مسلمانان هستند، سعی در متهم کردن شیعیان دارند. می توان گفت، انگیزه های شیطانی و کج اندیشانه و چه بسا هدایت دشمنان اسلام در این کار نقش اساسی دارد.

این گروه معدود به بهانه تألیف کتابی به نام «فصل الخطاب فی تحریف کتاب رب‌ الارباب» توسط محدث نوری به عنوان یکی از علمای شیعه و نیز به خاطر وجود روایات معدودی در گوشه و کنار منابع و کتب شیعه با مضمون تحریف یا تغییر در قرآن، اتهام غیرمنصفانه و دروغین «اعتقاد شیعه به تحریف قرآن موجود» را مطرح می کنند.

علمای شیعه اولین منتقدین محدث نوری

محدث نوری، از محدثین و علمای شیعه قرن سیزدهم هجری قمری، کتابی را با عنوان «فصل الخطاب في تحريف كتاب ربّ الأرباب» در سال 1292 هـ ق تألیف کرد. این کتاب دارای سه مقدمه و دو باب است. در باب اول مؤلف این کتاب 12 دلیل را که به زعم او دال بر تحریف قرآن اند برمی شمارد و در باب دوم نیز به استدلال هایی که تغییرناپذیر بودن قرآن را ثابت می کنند – به زعم خود – پاسخ می دهد.(1)‏

در پاسخ به محدث نوری در این ادعاهایش می توان گفت:

اولا بیشتر روایاتی که ایشان به عنوان روایات بیان کننده تحریف قرآن بیان می کند، روایاتی است که از «احمد بن محمد بن سیار» روایت شده اند و حال اینکه اعتبار این راوی از سوی علمایی چون شیخ طوسی(2)، علامه حلی(3)، نجاشی(4)، کشی(5)، علامه مامقانی(6)، ابن شهرآشوب(7)، ابن داوود(8) و... به شدت مخدوش شده و با القاب و عباراتی چون ضعیف، فاسد المذهب، بیان کننده احادیث مرسل و... نکوهش شده است.

ثانیا این روایات حتی در مواردی که راوی آنها شخصی غیر از «احمد بن محمد بن سیار» است و از لحاظ سند خدشه ای ندارند، نمی توانند دلالتی بر تحریف قرآن داشته باشند، زیرا یا در آنها بین حدیث قدسی یا دعای مأثور از جانب پیامبر و ائمه(علیهم السلام) و بین قرآن خلط شده و یا روایاتی هستند که در آنها بین قرآن و تفسیر و شأن نزولش خلط صورت گرفته و یا اینکه روایاتی دال بر تحریف معنوی اند نه لفظی و یا اینکه به اختلافات در قرائت اشاره دارند نه تحریف.(9)

همین اشکالات موجب شد که کتاب محدث نوری به مجرّد طبع، از سوى بزرگان حوزه علميّه نجف اشرف مورد انكار قرار گیرد و دستور جمع آورى آن صادر شود و كتاب هاى متعدّدى از سوی خود علمای شیعه در ردّ آن به رشته تحریر درآید؛ کتاب هایی مانند «كشف الارتياب فى عدم تحريف الكتاب» اثر فقيه برجسته مرحوم شيخ محمود بن ابى القاسم، معروف به معرّب طهرانى (متوفّاى سال 1313) و «حفظ الكتاب الشريف عن شبهة القول بالتحريف» تالیف مرحوم علّامه سيّد محمّد حسين شهرستانى (متوفّاى 1315). نیز مرحوم علّامه بلاغى (متوفّاى 1352) از محقّقان حوزه علميّه نجف نيز در اثر معروفش، كتاب «تفسير آلاء الرّحمن» فصل قابل‏ ملاحظه ‏اى در ردّ كتاب فصل الخطاب نگاشته است.(10) در کتاب انوار الاصول آیت الله مکارم شیرازی نیز بحث مبسوطی راجع به عدم تحریف قرآن وجود دارد و پاسخ های بسیار دقیقی به شبهات کتاب فصل الخطاب داده شده است.(11)