دستگاه تنفس و چرخه ی زندگی حشرات

حشره ها شش ندارند و تنفس آن ها از راه لوله های ظریفی به نام لوله های تنفسی انجام می گیرد. این لوله ها در درون بدن حشره ها پخش شده اند و هوا و اکسیژن را به آن ها می رسانند. در بیش تر حشره ها، هوا از راه سوراخ هایی که در دو سمت بدن (بیش تر در ناحیه ی دم) وجود دارد، به لوله های تنفسی وارد می شود. این سوراخ ها اسپیراکل نامیده می شوند. بهترین نمونه ی این اسپیراکل ها را در کرم ابریشم و یا نوزاد کرم شکل پروانه ها و همچنین شب پره ها می توان مشاهده کرد. در مورد چرخه ی زندگی حشره ها هم باید اشاره کرد که چرخه ی زندگی حشره های پیشرفته تر، مانند مگس ۴ مرحله ای است؛

تخم آن ها به نوزاد کرم شکل (لارو) تبدیل می شود. نوزاد در ضمن رشد، دوباره پوست می اندازد. سپس، پیله ای به دور خود می تند و در درون پیله، به حشره ی بالغ تبدیل می شود.

دستگاه تنفس و چرخه ی زندگی حشرات

نحوه ی رشد و نمو در حشرات

بیش تر حشره ها زندگی خود را از تخم آغاز می کنند اما جانداری که از درون تخم بیرون می آید، به طور معمول شبیه به والدین خود نیست. برای نمونه، نوزادان کرم شکل پروانه و شب پره اصلاً شبیه به پروانه ها و شب پره های بالغ نیستند. دلیل این تفاوت نیز آن است که، این نوزادان کرم شکل بال ندارند و همچنین این نوزادان به جای مکیدن شیره ی گل ها، با آرواره های خود برگ ها را می جوند. نوزاد کرم شکل، پیش از تبدیل شدن به حشره ای بالغ، یک مرحله از زندگی اش را درون پیله می گذراند. موجودی که از پیله خارج می شود، به حشره ی بالغ تبدیل شده است.

زنبورهای عسل، مگس ها و سوسک ها در حین رشد، مراحلی شبیه به این را طی می کنند. نوزاد این دسته از حشره ها را لارو می نامند. به مجموعه ی این مراحل، دگردیسی کامل (یعنی تغییر کامل) می گویند. برخی از حشرات بیش تر زمان زندگی خود را به شکل لارو می گذرانند و در پایان عمر خود، برای تولید مثل به شکل بالغ در می آیند.

اندازه جثه ی حشرات گوناگون و پوست اندازی آن ها

سنگین ترین حشره، یک نوع سوسک آفریقایی به نام گلیات است. اندازه ی جثه ی این سوسک به بزرگی مشت انسان است که وزن آن به حدود ۱۰۰ گرم می رسد. بعضی از حشره ها بدن دراز اما بسیار نازک و ظریفی دارند و به شاخه ی گیاه ها شبیه اند. کوچک ترین حشره نیز از نقطه های این نوشته هم حتی کوچک تر است. حشره ها در دوره ی رشد و نمو، چند بار پوست می اندازند. دلیل این پوست اندازی ها این است که، پوسته ی سخت و خارجی آن ها رشد نمی کند. با هر دفعه پوست اندازی، پوست قبلی شکاف می خورد و باز می شود و حشره از داخل آن شکاف به بیرون می آید.

پیش از افتادن پوست پیشین، پوستی نرم و جدید زیر آن پدید می آید. حشراتی که می خواهند پوست اندازی کنند، تا زمانی که پوست جدیدشان سفت شود، خود را با آب یا هوا باد می کنند. سپس آب یا هوا را از خود بیرون می کنند تا فضای کافی برای رشد بدنشان آماده شود. بیش تر این موجودات در طول زندگی، ۴ تا ۱۰ بار پوست می اندازند.

محل زندگی، تغذیه و تاثیرات حشرات گوناگون

حشره ها را در همه جا می توان یافت اما تعداد بسیار اندکی از آن ها در دریا زندگی می کنند. حشره ها تقریباً همه چیز می خورند. بسیاری از آن ها آفت به حساب می آیند و آسیب زیادی به مواد غذایی و محصولات کشاورزی می رسانند. موریانه ها و حشره های دیگری مانند کرم چوب و سوسک چوب خوار، حتی می توانند خانه های ما را نابود کنند. کک و پشه خون ما را می مکند و ناقل بیماری های خطرناکی هستند. در مقابل، حشره های مفیدی هم وجود دارند، زنبور عسل در گرده افشانی گیاهان گوناگون که غذای ما را تامین می کنند، دخالت دارد و عسل تولید می کند.

محل زندگی، تغذیه و تاثیرات حشرات

کرم ابریشم، ابریشم می سازد و کفشدوزک یا پینه دوز، شته ها را که آفت گیاهان گوناگون اند، می خورد. بعضی حشرات با خوردن مدفوع جانوران دیگر، محیط زندگی ما را پاکیزه نگه می دارند. در مقابل شپش انسان، مانند انواع دیگر این حشره، از خون پستانداران تغذیه می کند.

شباهت نوزاد حشرات به والد های خود

پیش تر به دگردیسی حشره ها اشاره شد. گفتیم نوزادان تعدادی از حشره ها با حشره های بالغ تفاوت های چشم گیری دارند. چرخه ی زندگی ملخ ها و سنجاقک ها تا حدی با آن چه که در پروانه ها دیده می شود، متفاوت است. نوزاد این حشره ها بال ندارد اما تا اندازه ای شبیه به حشره های بالغ است و فقط کمی از ان ها کوچک تر است. این نوزادان را شفیره می نامند. آن ها به تدریج و بدون گذراندن مرحله ی زندگی در پیله، به حشره های بالغ تبدیل می شوند. این شیوه ی رشد را دگردیسی ناقص می نامند.

حشره هایی که در آب زندگی می کنند، به طور معمول برای عوض کردن هوای لوله های تنفسی خود باید به سطح آب بیایند. البته بسیاری از نوزادان حشره ها می توانند اکسیژن حل شده در آب را به طور مستقیم جذب کنند.