راهكارهاي اجتماعي وفردي وحدت
الف ـ حمايت از محرومان
درراستاي نفي تعصبات قومي ،استراتژي حمايت از محرومان وبيچارگان نيزوجوددارد.اين گروه كه عمدتا بردگاني از مردان وزنان اند طبق قوانين حاكم ،زير پوشش حمايتي هيچ قوم وقبيله اي نبودند ولذا از كليه حقوق اجتماعي و سياسي محروم مي شدند وبه دليل وضعيت موجود حاكم سياسي دوران جاهلي ونيز ناتواني هاي گونا گون اين افراد ،امكان پي ريزي جامعه اي مستقل فراهم نبود.
رسول اكرم (ص)با عقل رشيد و وجدان سليم در يافته بود كه افراد بشر در اصل طينت ومواهب فطري نظير يكديگرند وهمه ي آنان داراي روح واراده وعواطف و احساسات انساني هستند ،وتفاوت در نژاد ورنگ وزبان وزاد وبوم و... منشاء تبيعض در حقوق نمي تواند باشد،پس چرا بعضي از افراد بشر، بعضي ديگر را به بردگي بگيرند وعلاوه بر سلب آزادي ،آنها را ازتمام حقوق بشري نيز محروم بدارند؟
او نيك مي دانست كه زدودن يك فكر هزاران ساله كه در دماغ هر دو دسته (اربابان وبردگان ) رسوخ كرده است جز از راه ايجاد تحول د رطرز فكر جامعه ميسر نمي گردد ،وبا وضع يك ماده قانوني بدون ضمانت اجراء از داخل نفس مالك ومملوك ،يك نظام طبقاتي ريشه دار را نمي توان از ميان برداشت، بردگان نيز به حكم عادت ومرور زمان نيروي اراده شان از كار افتاده وقدرت استقلال تصرف را از دست داده بودند وآزادگي وآزاد زيستن در وجود شان كاملا تخدير شده وباورشان شده بود كه حق حياتشان در همين وضع مرگ آسا ست. پس بايد اين شكل اجتماعي را به تدريج وبا پيشرفت رشد جامعه واتخاذ تدابير حكيمانه حل نمود .ابتدا به هر مناسبتي به گوش هر دو طبقه فرامي خواند كه : «اربابان وبردگان برادر يكديگر اند وهمه ي آنها از يك نژاد هستند ،ومنشاءاصلي همگي ازهمين خاك است .وسفيد پوستان را برسياه پوستان هيچ گونه مزيت طبيعي نيست وبدترين مردم نزدخدا هماناآدم فروشانند .بردگان برادران شمايند كه زير دست شما واقع شده اند وداراي حقوق هستند .شما بايد از هرنوع غذا كه مي خوريد به آنها بخورانيد، واز هر آنچه كه به تن خودتان مي پوشيد به آنها بپوشانيد ،وبه كار طاقت فرسا وادار شان نكنيد ودر كارها خودتان هم به آنها كمك نمائيد..». ونيز مي فرمايد : « هرگاه آنها را صدا مي زنيد ادب را رعايت كنيد ونگوئيد (بنده من ) (كنيز من ) مردان همه ي شمابندگان خدايند وهمه ي زنان كنيزان خدايند ومالك همگي اوست ،بلكه بگوئيد (پسرك من ) (جوانك من).»
پيامبر زيدبن حارثه غلام خودراكه همسرش خديجه به اوبخشيده بودآزادنمود براي اينكه حقارت وزبوني را ازفكراو بيرون كنداورا پسر خوانده ي خويش معرفي كردوهمينكه زيد به سن رشد وجواني رسيد به منظورلغو برتري نژادي كه جامعه ي آن روزاهميت مي داد،دخترعمه ي خود زينب را به همسري اودرآورد.
در چنين شرايط بحراني ،مبارزه ي پيامبر اكرم (ص)با تبيعض ها و قوم گرايي ها واز سوي،حمايت از محرومان ،سبب جذب اين گروه به اسلام وپيامبر (ص) شد وبدين ترتيب گروه كثيري بر محور رسول خدا(ص)وحدت اجتماعي وسياسي پديد آوردند.در واقع ،محتواي فكري دعوت حضرت در اعلام اصالت تقوا وكرامت انساني و نيز مقتضاي عملكرد او ،نقش يك ابزار پويا بر اي ايجاد وحدت اسلامي بوده است.
چنين اعلام حمايت وجانبداري از محرومان به تدريج قلمروآن گسترش يافت به گونه ي كه توانست نيروهاي گريزان وستمديده را به مركز واحد هدايت نمايد ووحدت امت اسلامي را نهادينه سازد.
ب ـ تحمل ومدارا
جريان هاي تفرقه واختلاف درمدينه همواره آشكارا وپنهان درپي فرصت بودندكه بتوانند آب را گل آلود نمايند وبا ايجاداختلاف به مقصود باطل شان نايل گردند،پيامبر اكرم(ص)كه ازدرايت سياسي وخرد مندي كامل بر خوردار بودند باتحمل ومدارا وحدت امت اسلا مي را حفظ وجلوي بروزهرگونه اختلاف ونفاق راگرفتند،برخوردپيامبربامنافقان كه، جبهه ي داخلي عليه آن حضرت راتشكيل داده بودند ،براي حفظ وحدت جامعه، باآنان باتحمل ومدارا برخورمي نمود.از اين روآن حضرت بنابر مصالح جهان اسلام وامت اسلامي در برخورد با عبدالله ابن ابيّ رئيس منافقان مدينه كه خيانت هايش درمراحل گوناگون براي پيامبر(ص)وامت اسلامي آشكار شده بود حضرت عليه او اقدامي نكرد.قرآن كريم با اشاره به جريان غزوه «بني المصطلق» از زبان عبدالله بن ابيّ ،مي فرمايد:«لَئِن رَّجَعنَا إلَي المَدِينَةَ لَيُخرِجَنَّ الأ عَزُّمِنهَا الأذَلَّ.»
مسلمانان وصحابه پيامبر (ص) هنگام كه از توطئه ي عبد الله بن ابي خبردار شدند از پيامبر (ص)اجازه خواستند تا او را به قتل بيرسانند ، پيامبر (ص)براي حفظ وحدت امت اسلامي آن ها را از اين كار بر حذرداشت . بلكه فرمود تا هنگام كه زنده است با او مانند يك دوست ورفيق رفتار مي كنيم .
مربع منافقي است كه در هنگام سپاهان اسلام از مزرعه اش در جنگ احد ، به پيامبر اعظم (ص) جسارت نمود ،ياران واصحاب رسول خدا (ص)مي خواستند وي را بكشند ؛ولي آن حضرت با كمال لطف ومدارا ازوي در گذشت وفرمود: »با اين مرد لجوج كوردل كاري نداشته باشيد.»
پيامبر (ص)نه تنها در برابر منافقان تحمل ومدارا داشت بلكه در برابر مخالفان مثل يهود نيز با مدارا رفتار مي نمود به گونه ي كه رفتار شايسته ي آن حضرت موجب جذب آنان به اسلام مي شده است.
بنابراين پيامبراكرم باتحمل ومداراوباچشم پوشي وگذشت ازامورات ومسايل شخصي بخاطر مصالح امت اسلامي وحدت جامعه ي اسلامي رابنيان نهادكه سر انجام آن حضرت توانستند اقتدار وعزت براي مسلمانان عصرش به ارمغان بي آورد.
عبدالغفورآخوندنعماني تركمن،روحاني وعالم بزرگ اهل سنت پس ازتبيين وضعيت مسلمانان صدر اسلام ووضعيت اسفباركنوني مسلمانان،حا لات آنها رادرشعري چنين شرح مي دهد:
مامسلمانان چه نيكوروزگاري داشتيم راستي خوش عزت و خوش اعتباري داشتيم
چون گل وبلبل انيس و مونس ودمسازهم درگلستان وفا،خوش برگ وباري داشتيم
سوزن ومژگان مهيا تا كه بيرون آوريم گر به پا از گردش ايام ، خاري داشتيم
پرچم دين مبين ،برديم تا ديوارچين چون كه عزم آهنين واستواري داشتيم
امپرا طوران عالم ،مرتعش ازبيم ما چون رشادتها ي بي حد وشماري داشتيم
اين چنين بوديم تا بوديم با هم متحد از نفاق واز تفرق تا فراري داشتيم
اين چنين بوديم تا بوديم با هم راستگوي از دروغ و ا ز تصنّع ننگ وعاري داشتيم
درميان ما در آمد ،عاقبت دست نفاق رفت ازآن، بردباد ، هر عزّ وقاري داشتيم .
موضوعات مرتبط:
ویژه میلاد ها وشهادت ها
برچسبها:
ع,
وگرامیداشت هفته وحدت
