عفونت هلیکوباکتر پیلوری (H. pylori) زمانی رخ می دهد که یک نوع باکتری به نام Helicobacter pylori (H. pylori) معده فرد را آلوده کند.

ابتلا به این عفونت معمولا در دوران کودکی اتفاق می افتد. شایان ذکر است که این باکتری علت شایع ایجاد زخم معده است. بیش از نیمی از مردم جهان به عفونت H. pylori مبتلا هستند. معمولا در اکثر موارد ابتلا به هلیکوباکتر پیلوری بدون علائم است، بنابراین افراد از ابتلا خود به این باکتری معمولا نا آگاه هستند. اگر علائم زخم معده ظاهر شود، پزشک متخصص فرد را جهت بررسی عفونت H. pylori تست می کند. در صورت ابتلا به H. pylori ، این عفونت می تواند با انواع خاصی از آنتی بیوتیک ها درمان شود.

علائم هلیکوباکتر پیلوری H. pylori

معمولا اکثر افراد مبتلا به عفونت H. pylori هرگز علائمی ندارند. علت آن مشخص نیست. اما برخی افراد ممکن است با مقاومت بیشتری نسبت به اثرات مضر H. pylori متولد شوند. در صورتی که علائم عفونت H. pylori ظاهر شود، این علائم ممکن است شامل موارد زیر باشند:

• درد یا سوزش در ناحیه شکم
• درد شکمی که وقتی شکم فرد خالی است بدتر می شود
• حالت تهوع
• بی اشتهایی
• آروغ یا باد گلو
• نفخ
• کاهش وزن ناخواسته

روش انتقال هلیکوباکتر پیلوری H. pylori

نحوه انتقال و ابتلا به عفونت H. pylori ناشناخته است. باکتری H. pylori ممکن است از طریق تماس مستقیم با بزاق، استفراغ یا مدفوع از فرد به فرد دیگر منتقل شود. همچنین این باکتری ممکن است از طریق غذای آلوده یا آب منتقل شود.

ریسک فاکتورها

افراد اغلب در دوران کودکی به H. pylori مبتلا می شوند. ریسک فاکتورها برای ابتلا به عفونت H. pylori مربوط به شرایط زندگی فرد مخصوصا در دوران کودکی می باشد. مانند:

• زندگی در مکان های پرجمعیت
• عدم دسترسی به آب تصفیه شده
• زندگی در کشورهای در حال توسعه
• زندگی با افرادی که به عفونت H. pylori مبتلا هستند.

عوارض هلیکوباکتر پیلوری H. pylori

عوارض ناشی از عفونت H. pylori عبارتند از:

• زخم معده: H. pylori می تواند به پوشش محافظتی معده و روده کوچک آسیب برساند.

آسیب به پوشش محافظتی معده و روده زمینه را برای ایجاد زخم توسط اسید معده فراهم می سازد.

• التهاب معده: عفونت H. pylori می تواند معده را تحریک کرده و موجب التهاب (گاستریت) شود.
• سرطان معده: عفونت H. pylori یک عامل بالقوه برای سرطان معده می باشد.

پیشگیری

در مناطقی از جهان که عفونت H. pylori و عوارض آن شایع هستند، پزشکان گاهی افراد سالم را نیز جهت بررسی به H. pylori تست می کنند. این موضوع که آیا درمان عفونت هلیکوباکتر پیلوری زمانیکه در فرد بدون علائم است سودمند است یا خیر، در بین پزشکان بحث برانگیز است.

تشخیص

تست ها و روش های مورد استفاده برای تشخیص H. pylori عبارتند از:

• آزمایش خون: بررسی جهت حضور آنتی بادی های (,IgM,IgG،IgA) H. pyloriکه یک عفونت فعال یا قبلی در بدن فرد را نشان می­دهد.
• تست تنفسی
• ازمایش مدفوع: در این تست آنتی ژن های هلیکوباکتر پیلوری در مدفوع ردیابی می شوند.
• آندوسکوپی و بررسی نمونه های بیوپسی از نظر H. pylori

** بر اساس تحقیقات آزمایش های تنفسی و مدفوع در تشخیص عفونت H. pylori ارجح تر از آزمایش خون هستند.

درمان

عفونت H. pylori معمولا با حداقل دو آنتی بیوتیک مختلف در یک زمان درمان می شود تا از مقاوم شدن باکتری ها به یک آنتی بیوتیک خاص جلوگیری شود. همچنین ممکن است پزشک معالج از داروی سرکوب کننده اسید معده جهت بهبود زخم معده استفاده کند. پزشک ممکن است توصیه کند که حداقل چند هفته پس از درمان، آزمایش H. pylori انجام شود. اگر آزمایشات نشان دهندۀ درمان ناموفق باشد، ممکن است یک دور دیگر از درمان با ترکیبی از داروهای آنتی بیوتیک برای فرد تجویز شود.